Christelijke vriendinnen blikken terug op Israël-reis: “Veerkracht Joodse volk is jaloersmakend”

Door Jeffrey Schipper - 21 maart 2026 - Cvandaag

https://cvandaag.nl/109488-christelijke-vriendinnen-blikken-terug-op-isral-reis-veerkracht-joodse-volk-is-jaloersmakend

“We hebben zoveel heftige dingen gezien. De eerste weken was ik niet met mijn hoofd in Nederland”, zegt Joanneke Koster, nog steeds onder de indruk van haar solidariteitsreis naar Israël. Samen met haar vriendin Jobke van 't Hof deelden ze met Cvandaag hun ervaringen. Ze vertellen niet alleen de rauwe realiteit van wat ze zagen na 7 oktober, maar ook wat christenen kunnen leren van de veerkracht van het Joodse volk.

Joanneke en Jobke, twee vriendinnen met een hart voor Israël, hoorden op een bijzondere manier over deze reis. Via een vriendin en een groep die in Amersfoort voor Israël bidt, kregen ze de kans om met eigen ogen te zien wat er na 7 oktober 2023 gebeurd is. Het doel was niet om iets te brengen, maar om zien wat er die dag gebeurd is en daarna welke invloed de pogrom heeft, tot op de dag van vandaag. De impact van de reis was enorm. Joanneke worstelde om terug te keren naar het dagelijkse leven. "Ik had nauwelijks de tijd om het te verwerken. Mijn man zei op een gegeven moment: Joanneke, je bent echt nog steeds in Israël", vertelt ze.

Onbeschrijfelijk leed en verraad De verhalen die ze hoorden en de plekken die ze bezochten, zoals kibboets Be’eri, lieten diepe sporen na. Een aangrijpend verhaal over een gezin dat tragisch werd aangevallen, bleef hen bij. Joanneke vertelt: "Hun huis was in brand gestoken, dus ze wisten van: we moeten niet uit het raam springen, want dan worden we doodgeschoten. Maar ze konden niet anders. Vervolgens zijn ze met die kinderen in de struiken gaan liggen in de hoop dat ze ontzien werden. Maar dat werden ze dus niet. De oudste jongens zijn op hun jongste broertjes gaan liggen om ze te beschermen. De jongste jongentjes hebben waarschijnlijk uren onder hun broers gelegen. Het hele gezin is gedood, behalve de twee kleintjes."

“In Palestijnse kringen wordt de haat richting Joden al van jongs af aan aangeleerd, maar in Israël is daar geen sprake van.”

Het gevoel van verraad in kibboets Be’eri was schokkend. Bewoners die vrede nastreefden met mensen uit Gaza, werden verraden door wie ze als vrienden zagen. Jobke vertelt: "Ze zijn echt letterlijk verraden door hun eigen vrienden. Iemand zei: “Ik kan ze niet vergeven. Ik moet eerst dealen met mijn pijn, want dit gaat zo diep.”” Toch was er ook een lichtpuntje. Op de plek waar het Nova Festival plaatsvond, en waar op 7 oktober 364 jongeren werden gedood, hoorden ze over een Arabische bedoeïen die jongeren redde. Joanneke deelt: "En eerst dachten ze: o, die is niet te vertrouwen. Maar die man heeft dus al die jongens gered. Die man is later onderscheiden."

Joanneke staat in deze foto in het midden; de dame rechts is Jobke

Veerkracht ondanks trauma Te midden van deze pijn zagen Joanneke en Jobke ook de immense veerkracht van het Joodse volk. Jobke legt uit: "Velen zeggen: “Ik ben het hun verschuldigd om nu het leven te vieren, want waarvoor zijn zij anders gestorven?” En dat is wel wat je bij veel mensen proeft." Joanneke voegt toe: "Als er bij wijze van spreken gisteren een aanslag plaatsvond, staan ze vandaag weer in Jeruzalem te feesten. Die veerkracht is jaloersmakend.”

Zij ervoer geen diep haat jegens Palestijnen of Arabieren in het algemeen. “In Palestijnse kringen wordt de haat richting Joden al van jongs af aan aangeleerd, maar in Israël is daar geen sprake van. Ook binnen het onderwijssysteem”, maakt Joanneke duidelijk. Jobke deelt een schokkende observatie over hoe Palestijnse vaders soms hun kinderen als menselijk schild gebruiken in conflicten: "Een soldaat zei letterlijk tijdens onze reis: “Zij (de Palestijnen, red.) weten dat wij meer van dat kind houden dan die vader zelf.””

“Als je naar Israël kijkt, weet je hoe laat het is op Gods wereldklok."

Geestelijke strijd en Gods plan Vanuit hun geloof zien Joanneke en Jobke Israël als middelpunt van een geestelijke strijd. Jobke zegt: "Ik denk dat Israël de spin in het web is waar eigenlijk de hele wereld om draait. Doordat het uitgekozen is door God, gebeurt er wat er gebeurt." Ze voegt eraan toe: “Als je naar Israël kijkt, weet je hoe laat het is op Gods wereldklok. En als ik zie wat er nu allemaal gebeurt, dan denk ik: het kan heel snel gaan voordat Jezus terugkomt."

Het gesprek over Israël is vaak gepolariseerd, merken ze. Jobke richt zich liever op mensen die nog openstaan voor dialoog: "Het heeft geen zin om te discussiëren met mensen die radicaal anti-Israël zijn. Maar er is ook een grote groep die zich in het grijze gebied bevindt. Dit zijn mensen die nog geen duidelijke mening hebben. Daarmee kun je in gesprek gaan."

Joanneke maakt zich zorgen over christenen die terugvallen op de vervangingsleer: "Wat ik ook wel weer heel spannend vind, is dat ook heel veel christenen weer teruggaan naar de oude vervangingsleer. Zij zijn ervan overtuigd dat de christelijke gemeente het huidige Israël is. Daarmee stellen zij impliciet dat Israël heeft afgedaan.”

"We worden echt een soort van gehersenspoeld met desinformatie. In Israël hoor je hele andere verhalen.”

De meerwaarde van een Israël-reis Joanneke merkt op dat basiskennis over Israël en de Bijbel in delen van christelijk Nederland ontbreekt. “Ik hoop dat we echt iedereen kunnen enthousiasmeren om erheen te gaan. Om te zien, te proeven, te ervaren. Dat is echt sleutel om dingen beter te kunnen begrijpen en beoordelen." Ze waarschuwt voor desinformatie in de media: "We worden echt een soort van gehersenspoeld met desinformatie. Als je in Israël bent, zie je hele andere dingen en hoor je hele andere verhalen.”

“Ik geloof niet dat God in Israël meer aanwezig is dan in de rest van de wereld”, onderstreept Jobke. “Maar toch heb ik de ervaring dat elke keer als ik daar ben, ik hele bijzondere geestelijke lessen leer." Ze sluit af met een persoonlijke reflectie: "Als ik daar ben, heb ik de ervaring dat God als een vader mij aan de hand neemt en mij dingen laat zien over mijn leven.”